Yatırım 101 - Çip Satışları Derinleşirken Gözler Fed Kararında
infoAbout This Title
Günaydın, bugünlük bültenimizde şu başlıklar olacak: Fed kararı öncesi küresel piyasalarda artan temkinli hava, çip sektöründeki sert satışlar, Orta Doğu kaynaklı enerji fiyatlaması, altın ve gümüşte devam eden baskı, Borsa İstanbul’da bilanço sezonu ve Türkiye ekonomisine ilişkin öne çıkan gelişmeler.
Piyasalar bugün tek bir hikayeyi değil, aynı anda birkaç önemli başlığı fiyatlıyor. Fed kararı öncesinde risk iştahı zayıflarken teknoloji hisselerindeki satışlar, yükselen jeopolitik tansiyon ve enerji fiyatlarındaki oynaklık yatırımcıları daha temkinli davranmaya itiyor. Bu nedenle petrol, altın ve hisse senetleri arasındaki klasik ilişkiler de kısa vadede ikinci plana düşmüş durumda.
Çip hisselerinde neden sert satış var?
ABD ve Avrupa’da çip hisselerindeki satışların arkasında tek bir neden bulunmuyor. En dikkat çeken gelişme ise Çin’in yerli DUV litografi makinesinde önemli ilerleme kaydettiğine yönelik haberler oldu. Bu haber özellikle ASML üzerinde güçlü satış baskısı yarattı. Çin henüz Batı’nın en ileri teknolojisine ulaşmış değil ancak piyasalar bugünü değil geleceği fiyatladığı için yatırımcılar Çin’in teknoloji açığını beklenenden daha hızlı kapatabileceği ihtimalini masaya koymaya başladı.
Bunun yanında yapay zeka yatırımlarının sürdürülebilirliği yeniden sorgulanıyor. Son iki yıldır Nvidia ve diğer çip üreticilerinin güçlü performansını destekleyen veri merkezi yatırımlarının beklenen getiriyi sağlayıp sağlamayacağı konusunda soru işaretleri artıyor. Microsoft, Meta, Amazon ve Apple’ın bu hafta açıklayacağı bilançolar kadar, yönetimlerin yapay zeka harcamalarına ilişkin vereceği mesajlar da sektörün yönü açısından belirleyici olacak.
Satışların bir diğer nedeni ise güçlü yükselişlerin ardından gelen doğal kar realizasyonu. Nvidia, AMD, Broadcom, TSMC ve ASML gibi şirketlerde son iki yılda oluşan yüksek değerlemeler, olumsuz haber akışıyla birlikte satışları hızlandırdı. Fed toplantısı, ABD büyüme verisi ve PCE enflasyonu öncesinde büyük fonların risk azaltması da bu tabloyu destekliyor.
Avrupa tarafında satışların daha sert hissedilmesinin nedeni sektörün daha dar bir yapıya sahip olması. ASML başta olmak üzere birkaç büyük şirketin endekslerdeki yüksek ağırlığı, teknoloji hisselerindeki düşüşün Avrupa piyasalarına daha güçlü yansımasına neden oluyor.
Petrol yükseldi ama piyasa rahat değil
İlk etapta petrol fiyatlarındaki gerileme konuşulurken son gelişmeler tabloyu değiştirdi. İran ile ABD arasındaki gerilimin yeniden tırmanması ve Hürmüz Boğazı’na ilişkin belirsizlikler Brent petrolü yeniden 87 doların üzerine taşıdı. API verilerinde görülen stok düşüşü ve OPEC+ tarafındaki üretim tartışmaları da arz endişelerini canlı tutuyor.
Bu nedenle enerji piyasasında fiyatlama yeniden jeopolitik risklere dönmüş durumda. Ateşkes umutlarının zayıflaması ve Hürmüz üzerinden geçen tanker trafiğindeki sert düşüş, arz güvenliğine ilişkin kaygıları artırıyor.
Altın ve gümüş neden düşüyor?
Petrol fiyatlarının gerilemesi normal şartlarda enflasyon baskısını azaltacağı için değerli metalleri destekleyebilirdi. Ancak piyasalar bugün tamamen farklı değişkenlere odaklanıyor.
En önemli baskı unsuru güçlü dolar. Dolar endeksindeki yükseliş altın ve gümüşü yabancı yatırımcı açısından daha pahalı hale getirirken talebi sınırlıyor. Aynı zamanda Fed’in faizleri uzun süre yüksek tutabileceği beklentisi de faiz getirisi olmayan değerli metallerin cazibesini azaltıyor.
Teknoloji hisselerindeki satışlara rağmen güvenli liman alımlarının zayıf kalmasının nedeni ise fonların öncelikle nakit yaratmayı tercih etmesi. Yani klasik riskten kaçış yerine pozisyon küçültme davranışı öne çıkıyor.
Gümüş tarafındaki satışların daha sert olmasının nedeni ise sanayi metali özelliği. Çip sektöründeki zayıflama ve küresel büyüme endişeleri, sanayi talebine ilişkin beklentileri de aşağı çekerek gümüş üzerinde ilave baskı oluşturuyor.
Fed günü
Bugünün ana gündemi saat 21.00’de açıklanacak Fed faiz kararı olacak. Piyasa genel olarak faizin sabit bırakılmasını bekliyor ancak vadeli işlemler sürpriz bir faiz artışına da kayda değer olasılık veriyor. Bank of America ise 1994’ten bu yana piyasanın düşük olasılık verdiği hiçbir faiz artışının gerçekleşmediğine dikkat çekerek baz senaryosunu sabit faiz olarak koruyor.
Bu toplantıda ekonomik projeksiyonlar yayımlanmayacağı için piyasalar Başkan Kevin Warsh’ın basın toplantısında vereceği mesajlara odaklanacak. Özellikle enflasyon görünümü ve eylül toplantısına ilişkin yönlendirmeler dolar, tahvil faizleri ve teknoloji hisseleri açısından belirleyici olacak.
Avrupa ve Asya
Asya cephesinde satış baskısı dikkat çekiyor. Kore borsasında çip hisseleri öncülüğünde başlayan sert satışlar devam ediyor. SK Hynix’in beklentilerin altında kalan sonuçları ve artan yatırım harcamaları hissede güçlü kayıplara neden olurken Samsung da satış dalgasından payını aldı.
Avrupa’da ise bugün ikinci çeyrek büyüme verisi ve Almanya’nın öncü enflasyonu takip edilecek. Günün ilerleyen saatlerinde Microsoft ve Meta bilançoları da küresel risk iştahı açısından önemli olacak.
Türkiye piyasaları
BIST 100 endeksi günü yüzde 0,63 düşüşle 13.688 puanda tamamladı. Küresel piyasalarda görülen zaman zaman olumlu havaya rağmen Borsa İstanbul son dönemde ayrışmayı sürdürüyor. Hisse işlemlerine vergi getirileceğine yönelik spekülasyonlar da risk iştahını sınırlayan başlıklardan biri oldu.
Tahvil piyasasında ise farklı bir tablo öne çıkıyor. İki ve on yıllık tahvil faizlerindeki gerileme, piyasada faiz indirimi beklentilerinin ilk etapta sabit getirili varlıklarda fiyatlandığını gösteriyor. Türkiye’nin risk primi 241 baz puan seviyesinde kalırken döviz kurlarındaki kontrollü görünüm korunuyor.
Bilanço sezonunda Akbank beklentilere yakın, TAV Havalimanları ve Anadolu Sigorta ise beklentilerin üzerinde sonuç açıkladı. Yapı Kredi’nin portföy yönetim şirketini Azimut’a satma kararı da sektör açısından öne çıkan gelişmeler arasında yer aldı. Bugün Arçelik, Tofaş ve TSKB’nin finansalları takip edilecek.
Türkiye ekonomisi
Enflasyonla mücadelede yalnızca faiz politikasına odaklanmak yerine üretimi destekleyen yapısal adımların önemi devam ediyor. Bu kapsamda KDV iade süreçlerinin hızlandırılması, güvenilir mükelleflere daha hızlı iade mekanizması kurulması ve devreden KDV’nin farklı vergi yükümlülüklerine mahsup edilebilmesi şirketlerin işletme sermayesi üzerindeki baskıyı azaltabilir.
Diğer önemli başlık ise şirketlerin finansman yapısı. Türkiye’de reel sektörün banka kredilerine yüksek bağımlılığı, faizlerin yükseldiği dönemlerde yatırımları ve günlük faaliyetleri aynı anda baskılıyor. Sermaye artırımı, tahvil ihracı ve halka arz gibi alternatif finansman kaynaklarının teşvik edilmesi daha dengeli bir yapı oluşturabilir.
Öte yandan Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Kalkınma Yolu Projesi’nin Türkiye ile Irak arasındaki ticaret hacmini 30 milyar dolara taşıyabilecek önemli bir lojistik ve yatırım koridoru oluşturacağını vurguladı. Türkiye ile Irak arasında enerji iş birliğinin genişlemesi ve Kerkük hattındaki yeni adımlar da orta vadede yakından izlenecek başlıklar arasında bulunuyor.
Şirket haberleri
Bilanço sezonunun ilk sonuçları genel olarak beklentilerin üzerinde geldi. Akbank ikinci çeyrekte 15,2 milyar TL net kâr açıklayarak piyasa tahminlerini hafif aşarken, komisyon gelirlerindeki güçlü seyir devam etti. Buna karşın yönetim yıl sonu net faiz marjı beklentisini aşağı çekti. Bu revizyon, yüksek fonlama maliyetlerinin sektör üzerindeki baskısının sürdüğünü gösteriyor.
TAV Havalimanları ise güçlü bir çeyrek geçirdi. Şirket hem net kâr hem de operasyonel kârlılıkta beklentilerin üzerine çıkarken, ilk yarıyı yeniden kâra çevirdi. Ancak yönetim, jeopolitik riskler, güçlü TL ve yüksek yakıt maliyetlerini gerekçe göstererek yıl sonu yolcu ve FAVÖK beklentilerini aşağı revize etti. Öte yandan Almatı Havalimanı’nın kalan %15 hissesinin alınmasıyla birlikte şirketin havalimanındaki payı %100’e yükselecek.
Anadolu Sigorta da beklentileri aşan finansallarla öne çıktı. İkinci çeyrekte 3,9 milyar TL net kâr açıklayan şirketin sonuçlarında teknik kârlılık ve yatırım gelirleri belirleyici olurken, prim üretiminden çok fiyatlama disiplini ön plana çıktı.
Yapı Kredi cephesinde ise stratejik bir satış kararı geldi. Banka, portföy yönetim şirketindeki paylarını Azimut Grubu’na azami 16,4 milyar TL bedelle devretmek üzere anlaşma imzaladı. İşlem sonrasında kurulacak 15 yıllık dağıtım iş birliği sayesinde banka portföy ürünlerini kendi kanallarından sunmaya devam edecek.
Metgün Enerji ise Borsa İstanbul’daki ilk işlem gününü %10 primle tamamladı. Şirket, halka arz öncesinde tartışma konusu olan ilişkili taraf alacaklarının tamamına yakınının ortak satışından elde edilen gelirle kapatıldığını açıkladı.
Kapanış
Piyasalar bugün petrolü değil, Fed’i fiyatlıyor. Güçlü dolar, yüksek tahvil faizleri ve teknoloji sektörüne yönelik soru işaretleri risk iştahını sınırlarken akşam açıklanacak Fed kararı kısa vadeli fiyatlamaların yönünü belirleyecek. Günün devamında Fed mesajları, Microsoft ve Meta bilançoları, Avrupa verileri ve Borsa İstanbul’da hızlanan bilanço sezonu piyasaların odağında olacak.
Herkese güzel bir gün dilerim.
Günaydın, bugünlük bültenimizde şu başlıklar olacak: Fed kararı öncesi küresel piyasalarda artan temkinli hava, çip sektöründeki sert satışlar, Orta Doğu kaynaklı enerji fiyatlaması, altın ve gümüşte devam eden baskı, Borsa İstanbul’da bilanço sezonu ve Türkiye ekonomisine ilişkin öne çıkan gelişmeler.
Piyasalar bugün tek bir hikayeyi değil, aynı anda birkaç önemli başlığı fiyatlıyor. Fed kararı öncesinde risk iştahı zayıflarken teknoloji hisselerindeki satışlar, yükselen jeopolitik tansiyon ve enerji fiyatlarındaki oynaklık yatırımcıları daha temkinli davranmaya itiyor. Bu nedenle petrol, altın ve hisse senetleri arasındaki klasik ilişkiler de kısa vadede ikinci plana düşmüş durumda.
Çip hisselerinde neden sert satış var?
ABD ve Avrupa’da çip hisselerindeki satışların arkasında tek bir neden bulunmuyor. En dikkat çeken gelişme ise Çin’in yerli DUV litografi makinesinde önemli ilerleme kaydettiğine yönelik haberler oldu. Bu haber özellikle ASML üzerinde güçlü satış baskısı yarattı. Çin henüz Batı’nın en ileri teknolojisine ulaşmış değil ancak piyasalar bugünü değil geleceği fiyatladığı için yatırımcılar Çin’in teknoloji açığını beklenenden daha hızlı kapatabileceği ihtimalini masaya koymaya başladı.
Bunun yanında yapay zeka yatırımlarının sürdürülebilirliği yeniden sorgulanıyor. Son iki yıldır Nvidia ve diğer çip üreticilerinin güçlü performansını destekleyen veri merkezi yatırımlarının beklenen getiriyi sağlayıp sağlamayacağı konusunda soru işaretleri artıyor. Microsoft, Meta, Amazon ve Apple’ın bu hafta açıklayacağı bilançolar kadar, yönetimlerin yapay zeka harcamalarına ilişkin vereceği mesajlar da sektörün yönü açısından belirleyici olacak.
Satışların bir diğer nedeni ise güçlü yükselişlerin ardından gelen doğal kar realizasyonu. Nvidia, AMD, Broadcom, TSMC ve ASML gibi şirketlerde son iki yılda oluşan yüksek değerlemeler, olumsuz haber akışıyla birlikte satışları hızlandırdı. Fed toplantısı, ABD büyüme verisi ve PCE enflasyonu öncesinde büyük fonların risk azaltması da bu tabloyu destekliyor.
Avrupa tarafında satışların daha sert hissedilmesinin nedeni sektörün daha dar bir yapıya sahip olması. ASML başta olmak üzere birkaç büyük şirketin endekslerdeki yüksek ağırlığı, teknoloji hisselerindeki düşüşün Avrupa piyasalarına daha güçlü yansımasına neden oluyor.
Petrol yükseldi ama piyasa rahat değil
İlk etapta petrol fiyatlarındaki gerileme konuşulurken son gelişmeler tabloyu değiştirdi. İran ile ABD arasındaki gerilimin yeniden tırmanması ve Hürmüz Boğazı’na ilişkin belirsizlikler Brent petrolü yeniden 87 doların üzerine taşıdı. API verilerinde görülen stok düşüşü ve OPEC+ tarafındaki üretim tartışmaları da arz endişelerini canlı tutuyor.
Bu nedenle enerji piyasasında fiyatlama yeniden jeopolitik risklere dönmüş durumda. Ateşkes umutlarının zayıflaması ve Hürmüz üzerinden geçen tanker trafiğindeki sert düşüş, arz güvenliğine ilişkin kaygıları artırıyor.
Altın ve gümüş neden düşüyor?
Petrol fiyatlarının gerilemesi normal şartlarda enflasyon baskısını azaltacağı için değerli metalleri destekleyebilirdi. Ancak piyasalar bugün tamamen farklı değişkenlere odaklanıyor.
En önemli baskı unsuru güçlü dolar. Dolar endeksindeki yükseliş altın ve gümüşü yabancı yatırımcı açısından daha pahalı hale getirirken talebi sınırlıyor. Aynı zamanda Fed’in faizleri uzun süre yüksek tutabileceği beklentisi de faiz getirisi olmayan değerli metallerin cazibesini azaltıyor.
Teknoloji hisselerindeki satışlara rağmen güvenli liman alımlarının zayıf kalmasının nedeni ise fonların öncelikle nakit yaratmayı tercih etmesi. Yani klasik riskten kaçış yerine pozisyon küçültme davranışı öne çıkıyor.
Gümüş tarafındaki satışların daha sert olmasının nedeni ise sanayi metali özelliği. Çip sektöründeki zayıflama ve küresel büyüme endişeleri, sanayi talebine ilişkin beklentileri de aşağı çekerek gümüş üzerinde ilave baskı oluşturuyor.
Fed günü
Bugünün ana gündemi saat 21.00’de açıklanacak Fed faiz kararı olacak. Piyasa genel olarak faizin sabit bırakılmasını bekliyor ancak vadeli işlemler sürpriz bir faiz artışına da kayda değer olasılık veriyor. Bank of America ise 1994’ten bu yana piyasanın düşük olasılık verdiği hiçbir faiz artışının gerçekleşmediğine dikkat çekerek baz senaryosunu sabit faiz olarak koruyor.
Bu toplantıda ekonomik projeksiyonlar yayımlanmayacağı için piyasalar Başkan Kevin Warsh’ın basın toplantısında vereceği mesajlara odaklanacak. Özellikle enflasyon görünümü ve eylül toplantısına ilişkin yönlendirmeler dolar, tahvil faizleri ve teknoloji hisseleri açısından belirleyici olacak.
Avrupa ve Asya
Asya cephesinde satış baskısı dikkat çekiyor. Kore borsasında çip hisseleri öncülüğünde başlayan sert satışlar devam ediyor. SK Hynix’in beklentilerin altında kalan sonuçları ve artan yatırım harcamaları hissede güçlü kayıplara neden olurken Samsung da satış dalgasından payını aldı.
Avrupa’da ise bugün ikinci çeyrek büyüme verisi ve Almanya’nın öncü enflasyonu takip edilecek. Günün ilerleyen saatlerinde Microsoft ve Meta bilançoları da küresel risk iştahı açısından önemli olacak.
Türkiye piyasaları
BIST 100 endeksi günü yüzde 0,63 düşüşle 13.688 puanda tamamladı. Küresel piyasalarda görülen zaman zaman olumlu havaya rağmen Borsa İstanbul son dönemde ayrışmayı sürdürüyor. Hisse işlemlerine vergi getirileceğine yönelik spekülasyonlar da risk iştahını sınırlayan başlıklardan biri oldu.
Tahvil piyasasında ise farklı bir tablo öne çıkıyor. İki ve on yıllık tahvil faizlerindeki gerileme, piyasada faiz indirimi beklentilerinin ilk etapta sabit getirili varlıklarda fiyatlandığını gösteriyor. Türkiye’nin risk primi 241 baz puan seviyesinde kalırken döviz kurlarındaki kontrollü görünüm korunuyor.
Bilanço sezonunda Akbank beklentilere yakın, TAV Havalimanları ve Anadolu Sigorta ise beklentilerin üzerinde sonuç açıkladı. Yapı Kredi’nin portföy yönetim şirketini Azimut’a satma kararı da sektör açısından öne çıkan gelişmeler arasında yer aldı. Bugün Arçelik, Tofaş ve TSKB’nin finansalları takip edilecek.
Türkiye ekonomisi
Enflasyonla mücadelede yalnızca faiz politikasına odaklanmak yerine üretimi destekleyen yapısal adımların önemi devam ediyor. Bu kapsamda KDV iade süreçlerinin hızlandırılması, güvenilir mükelleflere daha hızlı iade mekanizması kurulması ve devreden KDV’nin farklı vergi yükümlülüklerine mahsup edilebilmesi şirketlerin işletme sermayesi üzerindeki baskıyı azaltabilir.
Diğer önemli başlık ise şirketlerin finansman yapısı. Türkiye’de reel sektörün banka kredilerine yüksek bağımlılığı, faizlerin yükseldiği dönemlerde yatırımları ve günlük faaliyetleri aynı anda baskılıyor. Sermaye artırımı, tahvil ihracı ve halka arz gibi alternatif finansman kaynaklarının teşvik edilmesi daha dengeli bir yapı oluşturabilir.
Öte yandan Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Kalkınma Yolu Projesi’nin Türkiye ile Irak arasındaki ticaret hacmini 30 milyar dolara taşıyabilecek önemli bir lojistik ve yatırım koridoru oluşturacağını vurguladı. Türkiye ile Irak arasında enerji iş birliğinin genişlemesi ve Kerkük hattındaki yeni adımlar da orta vadede yakından izlenecek başlıklar arasında bulunuyor.
Şirket haberleri
Bilanço sezonunun ilk sonuçları genel olarak beklentilerin üzerinde geldi. Akbank ikinci çeyrekte 15,2 milyar TL net kâr açıklayarak piyasa tahminlerini hafif aşarken, komisyon gelirlerindeki güçlü seyir devam etti. Buna karşın yönetim yıl sonu net faiz marjı beklentisini aşağı çekti. Bu revizyon, yüksek fonlama maliyetlerinin sektör üzerindeki baskısının sürdüğünü gösteriyor.
TAV Havalimanları ise güçlü bir çeyrek geçirdi. Şirket hem net kâr hem de operasyonel kârlılıkta beklentilerin üzerine çıkarken, ilk yarıyı yeniden kâra çevirdi. Ancak yönetim, jeopolitik riskler, güçlü TL ve yüksek yakıt maliyetlerini gerekçe göstererek yıl sonu yolcu ve FAVÖK beklentilerini aşağı revize etti. Öte yandan Almatı Havalimanı’nın kalan %15 hissesinin alınmasıyla birlikte şirketin havalimanındaki payı %100’e yükselecek.
Anadolu Sigorta da beklentileri aşan finansallarla öne çıktı. İkinci çeyrekte 3,9 milyar TL net kâr açıklayan şirketin sonuçlarında teknik kârlılık ve yatırım gelirleri belirleyici olurken, prim üretiminden çok fiyatlama disiplini ön plana çıktı.
Yapı Kredi cephesinde ise stratejik bir satış kararı geldi. Banka, portföy yönetim şirketindeki paylarını Azimut Grubu’na azami 16,4 milyar TL bedelle devretmek üzere anlaşma imzaladı. İşlem sonrasında kurulacak 15 yıllık dağıtım iş birliği sayesinde banka portföy ürünlerini kendi kanallarından sunmaya devam edecek.
Metgün Enerji ise Borsa İstanbul’daki ilk işlem gününü %10 primle tamamladı. Şirket, halka arz öncesinde tartışma konusu olan ilişkili taraf alacaklarının tamamına yakınının ortak satışından elde edilen gelirle kapatıldığını açıkladı.
Kapanış
Piyasalar bugün petrolü değil, Fed’i fiyatlıyor. Güçlü dolar, yüksek tahvil faizleri ve teknoloji sektörüne yönelik soru işaretleri risk iştahını sınırlarken akşam açıklanacak Fed kararı kısa vadeli fiyatlamaların yönünü belirleyecek. Günün devamında Fed mesajları, Microsoft ve Meta bilançoları, Avrupa verileri ve Borsa İstanbul’da hızlanan bilanço sezonu piyasaların odağında olacak.
Comments (0)